– Nasze wnuki będą się kiedyś uczyły o działalności Mieczysława Gila w „Solidarności” i o prekursorskim, nowoczesnym spojrzeniu profesora Jacka Purchli na kulturę we współczesnej Polsce – powiedział przewodniczący Rady Miasta Krakowa Bogusław Kośmider podczas uroczystości wręczenia w Collegium Maius Uniwersytetu Jagiellońskiego byłemu przewodniczącemu Komisji Robotniczej Hutników oraz twórcy i dyrektorowi Międzynarodowego Centrum Kultury tytułów Małopolanina Roku 2016.

O tym, kto zasłużył na to szlachetne miano, decyduje Stowarzyszenie Gmin i Powiatów Małopolski.

Jak podkreślił jego przewodniczący Kazimierz Barczyk, tegoroczni laureaci to postaci wybitne, cenione oraz znane od lat nie tylko w podwawelskim grodzie i w Małopolsce, ale w całym kraju. Pierwszego określił jako rewolucjonistę i solidarnościowca, drugiego nazwał pozytywistą, również solidarnościowcem i wybitnym znawcą problematyki samorządowej oraz miejskiej.

Gila uhonorowano w uznaniu zasług „w walce o niepodległą Rzeczpospolitą oraz pracy na rzecz budowania demokratycznego państwa”, a prof. Purchlę „dla przybliżania Polakom kultury i sztuki środkowoeuropejskiej i światowej oraz kultywowania, upowszechnienia i promocji kultury polskiej”.

– W swoich działaniach odwoływałem się i odwołuję do tego systemu wartości, jaki cechował ruch solidarnościowy, który zrodził się w 1980 roku. Docenienie tego jest wyróżnieniem nie tylko dla mnie, lecz także dla wielu tysięcy członków ówczesnej „Solidarności”, często dziś zapomnianych. Cieszę się, że dane mi było pomóc w zjednoczeniu starego Krakowa z Nową Hutą oraz utrzymać w nich ducha solidarności – powiedział Gil.

Prof. Purchla podkreślił, że Małopolska jest nie tylko jednostką administracyjną oraz historycznym regionem, ale także tożsamością krakowiaków i górali Dziękując za wyróżnienie wyraził radość, że otrzymuje je z razem z człowiekiem, który jest nie tylko legendą „Solidarności”, ale także jego przyjacielem.

– Pamiętam zimowy dzień z początku 1982 roku, gdy ulica Rakowicka w Krakowie była zablokowana, bo z więzienia do sądu przewożono „niebezpiecznego przestępcę” czyli Mietka. Obawialiśmy się wówczas bardzo, że może go spotkać znacznie sroższa kara niż ta, też niemała, na którą został ostatecznie skazany – powiedział.

Mieczysław Gil był w 1980 roku aktywnym uczestnikiem strajku w Hucie im. Lenina, potem przywódcą nowohuckiej i małopolskiej „Solidarności”, w stanie wojennym skazano go za działalność związkową na cztery lata więzienia, po 1989 roku wielokrotnie piastował mandat posła i senatora. Zawsze starał się być koncyliacyjny i dążyć do porozumienia, dlatego stanął na czele Obywatelskiego Komitetu Parlamentarnego w Sejmie kontraktowym, a później nigdy nie należał do grupy politycznych jastrzębi.

Jacek Purchla jest profesorem zwyczajnym nauk humanistycznych, członkiem Polskiej Akademii Umiejętności, wykładowcą na Uniwersytetach Jagiellońskim i Ekonomicznym, na pierwszym kieruje Katedrą Dziedzictwa Europejskiego w Instytucie Europeistyki, a na drugiej Katedrą Historii Gospodarczej i Społecznej oraz Zakładem Dziedzictwa Kulturowego i Studiów Miejskich UNESCO. Napisał ponad czterysta prac naukowych, w tym wiele książek. W latach 1990-1991 był wiceprezydentem Krakowa. Jest członkiem tytularnym i wiceprezydentem Comite International d’Histoire de l’Art, prezesem Towarzystwa Miłośników Historii i Zabytków Krakowa, przewodniczy Radzie Ochrony Zabytków przy ministrze kultury i dziedzictwa narodowego, a od 2016 roku Komitetowi Światowego Dziedzictwa UNESCO, którego najbliższa sesja odbędzie się w pierwszych dniach lipca w Krakowie.

Jerzy Bukowski